3 คำถามที่อยาก “ค้นหาคำตอบ” จากหนังสือเล่มนี้
- ในโลกหมุนเร็วแบบนี้ “เราควรเริ่มจากตรงไหน” ?
- ระหว่างทาง “เราจะพัฒนาตัวเองอย่างไร” ?
- “อนาคตที่ใช่” จะมาถึงจริงไหม ?
และผมได้ลองหาคำตอบจากหนังสือเล่มนี้ว่า…
หนังสือเล่มนี้ชื่ออาจทำให้คิดว่าเป็นเรื่องของการเปลี่ยนตัวตน แต่ขั้นตอนแรกจริง ๆ คือการรู้จักตัวตนของเราก่อน และเป็นหนังสือที่มอบความหวังให้เราก้าวต่อไป โดยเฉพาะในโลกที่หมุนเร็วขึ้นอย่างตอนนี้
สิ่งที่ทำให้ผมจำหนังสือเล่มนี้ได้แม่นยิ่งขึ้นคือ “นม วิสกี้ น้ำเปล่า” ผู้เขียนเปรียบ Perishable Skills เป็นนม คือทักษะความรู้ที่จำเป็นต่อการเติบโต แต่ระยะเวลาที่ใช้ได้นั้นสั้น ส่วน Durable Skills คือทักษะที่ยิ่งนานวันยิ่งมีคุณค่า และยิ่งผ่านประสบการณ์อย่างโชกโชนก็ยิ่งแข็งแกร่ง เหมือนการบ่มของวิสกี้ที่ยิ่งนานยิ่งอร่อย ส่วน Self Awareness คือทักษะธรรมดาแต่จำเป็น นั่นคือการรู้จักตัวเอง ซึ่งเปรียบเป็นน้ำเปล่าที่อาจไม่มีรสชาติ แต่ร่างกายขาดไม่ได้เลย ผมมองว่าเป็นการเปรียบเทียบอย่างชาญฉลาด เพราะทำให้เข้าใจแก่นที่ผู้เขียนต้องการสื่อได้ง่ายยิ่งขึ้น
สิ่งที่หลายคนกังวลในปัจจุบันคงหนีไม่พ้นคำถามว่าเราจะอยู่รอดได้อย่างไรในยุค AI ผู้เขียนนำเสนอทางรอดว่า เราต้องมีทักษะ PRIDE ซึ่งประกอบด้วย
- PR คือ Proficiency ความเชี่ยวชาญด้านการใช้ AI ในระดับพื้นฐานเพื่อสร้างกล้ามเนื้อจากการใช้งานจริง
- I คือ Immunity รู้ว่าควรใช้ AI ในสถานการณ์ไหน
- D คือ Deep Domain Knowledge รู้ให้ลึกในศาสตร์งานของเรา รวมถึงเข้าใจบริบทจริง
- E คือ Empathy & Emotional Intelligence เข้าใจและเห็นอกเห็นใจเพื่อนมนุษย์ สื่อสารและสร้างความร่วมมือได้ หากเรามีสิ่งเหล่านี้เตรียมพร้อม เราก็จะอยู่รอด
และเราก็ควรรู้ถึงแบตเตอรี่ของตัวเอง ทุกคนย่อมต้องใช้พลังงานในการทำสิ่งต่าง ๆ ผู้เขียนเปรียบพลังงานนี้เป็นแบตเตอรี่พลังงานการใช้ชีวิต ซึ่งไม่ต่างอะไรกับระบบอิเล็กทรอนิกส์ที่แบตเตอรี่มักเสื่อมไปตามกาลเวลา แต่ปัจจัยหลักที่ทำให้แบตเตอรี่เสื่อมคือสภาพแวดล้อม ซึ่งอาจควบคุมได้ยาก หรือควบคุมไม่ได้เลย
ดังนั้นเราต้องหาสาเหตุของสภาพแวดล้อมนั้น เช่น งานที่ทำอยู่ยังตรงกับสิ่งที่เราให้คุณค่าไหม หรือถ้าตรงแล้ว แต่กลับทำให้แรงจูงใจหายไป หรือทำอะไรไปก็รู้สึกติดขัดไปหมด หรือมีความสัมพันธ์ที่ไม่ดีกับคนที่ทำงานร่วมกัน สิ่งเหล่านี้อาจเป็นสาเหตุที่ทำให้พลังงานของเรารั่วไหลออกไป
ผู้เขียนยังนำเสนอวิธีดูแลแบตเตอรี่ของเราด้วย วิธีแรกคือวัดพลังงานอยู่เสมอ และดูว่าสิ่งใดเติมพลัง สิ่งใดดูดพลังไป วิธีต่อมาคือทำงานที่ยังใช้ได้บ้าง แม้จะทำได้เพียงส่วนน้อย ก็ยังดีกว่าไม่ได้ทำเลย วิธีถัดมาคือเลือกอยู่ในสังคมที่ดี ไม่ใช่เข้าไปอยู่แต่ในกลุ่มคนที่ toxic และสุดท้ายคือหาสถานที่ปลอดภัยเพื่อหยุดพักจากการต้องดิ้นรนตลอดเวลา
การจะไปสู่อนาคตที่ใช่ก็ต้องพึ่งความหวัง ผู้เขียนเปรียบเหมือนเรากำลังอยู่ในอุโมงค์อันมืดมิด แต่เรามองเห็นแสงสว่างรำไรข้างหน้า และนั่นคือความหวัง แม้เราจะยังไม่รู้ว่าผลลัพธ์จะเป็นอย่างไร แต่ก็คุ้มที่จะลองเดินไปยังแสงสว่างนั้น ดีกว่ายอมจมอยู่กับอุโมงค์อันมืดมิดที่ไร้ทางออก สิ่งนี้โดยแท้จริงแล้วคือการปรับทัศนคติ (Mindset) ให้มองเห็นความเป็นไปได้อยู่เสมอ และเชื่อว่าในทุกที่ย่อมมีโอกาสซ่อนอยู่
ในส่วนของการสร้างความหวัง (Hope) ผู้เขียนมีวิธีแรกคือ อย่าแบกทุกสิ่งไว้คนเดียว บางครั้งการเอาแต่คิดเอาเองทำให้เราโฟกัสเพียงภาพตรงหน้า ทั้งที่ความจริงโลกนี้กว้างใหญ่ เมื่อเราไม่ลองมองออกไปข้างนอก มุมมองก็จะแคบลงและเริ่มหมดความหวัง ทางรอดคือการใช้สมการความหวัง คือ
คนที่ใช่ x เวลา x พื้นที่ปลอดภัย = พลัง + ความหวัง + ปัญญา
ซึ่งหมายถึงการแบ่งปันกันระหว่างเพื่อนมนุษย์ เพื่อก้าวไปสู่ความหวังที่อยากจะไปถึง
วิธีต่อมาคือ สร้างวัฒนธรรมแห่งความเป็นไปได้ เราอาจใส่ใจกับคำพูดของคนอื่นที่บอกว่า มันเป็นไปไม่ได้หรอก บางทีเราอาจไม่ได้คิดแบบนั้นเสมอไป แต่เมื่อสภาพแวดล้อมเป็นแบบนี้ และคำพูดเหล่านี้เข้าหูเราทุกวัน เราก็ย่อมมีสิทธิ์เชื่อว่ามันเป็นไปไม่ได้จริง ๆ และบรรยากาศก็จะหม่นลงทุกวัน ทางแก้คือเปลี่ยนบทสนทนาจาก มันแย่ยังไง ไปเป็น มันสามารถเป็นอะไรได้บ้าง เพราะคำพูดจะเป็นนายเราเสมอ
วิธีสุดท้ายคือ อย่าใจร้อน บางทีเราอาจลงมือทำไปแล้วและคิดว่า ฉันเปลี่ยนแล้ว แต่ทำไมคนอื่นยังไม่เปลี่ยนตาม ซึ่งนี่คืออีกหนึ่งกับดักทางความคิดของเรา ที่เราพยายามเร่งเร้าให้คนอื่นทำตามความคิดที่เราคิดว่าดี แต่เขาไม่ทำ ทั้งที่มนุษย์โดยหลักแล้วไม่ชอบการถูกบังคับ
ดังนั้นการใจเย็นลงสักหน่อย และยอมรับว่าระหว่างทางนั้นไม่ได้เป็นเส้นตรงเสมอไป รวมทั้งบางอย่างต้องใช้เวลาพิสูจน์ ถึงจะมองเห็นเป็นรูปธรรม จึงเป็นสิ่งที่ควรทำ ดังนั้น จงอดใจรออีกนิด และอย่าเพิ่งคิดไปไกล
ดั่งที่ผู้เขียนได้กล่าวทิ้งท้ายไว้ว่า อย่าคาดหวังในการเปลี่ยน… แต่จงเปลี่ยนด้วยความหวัง
ช่องทางสนับสนุน🙏
สั่งซื้อหนังสือ Future You - เราจะเป็นใครในโลกใหม่ ตาม Link นี้ https://s.shopee.co.th/8pmWUYat87